جراحی لثه (Periodontal Surgery)
لثهها بخش مهمی از بافتهای حمایتکننده دندان هستند که سلامت آنها نقش تعیینکنندهای در حفظ دندانها دارد. در بسیاری از موارد، بیماریهای لثه یا آسیبهای ناشی از تجمع پلاک و جرم میتوانند باعث تحلیل بافت لثه، عفونت و حتی لق شدن یا از دست دادن دندان شوند.
وقتی درمانهای غیرجراحی مانند جرمگیری و روت پلنینگ (پاکسازی عمقی ریشهها) کافی نباشند، جراحی لثه بهعنوان یک روش تخصصی برای بازگرداندن سلامت و زیبایی لثهها انجام میشود.
جراحی لثه چیست؟
جراحی لثه به مجموعهای از درمانهای تخصصی گفته میشود که هدف آن ترمیم، بازسازی یا اصلاح بافت لثه و استخوانهای اطراف دندان است.
این جراحیها معمولاً توسط متخصص بیماریهای لثه (پریودنتیست) انجام میشود و بسته به نوع مشکل، میتواند درمانی یا زیبایی باشد.
دلایل نیاز به جراحی لثه
جراحی لثه زمانی توصیه میشود که مشکلات زیر وجود داشته باشد:
- بیماری لثه پیشرفته (پریودنتیت) که باعث تحلیل استخوان و بافت میشود.
- پاکتهای لثه عمیق که با مسواک یا جرمگیری معمولی تمیز نمیشوند.
- تحلیل یا پسروی لثه که باعث نمایان شدن ریشه دندان شده است.
- بافت اضافی لثه (در اثر دارو، ژنتیک یا التهاب مزمن).
- آمادهسازی برای درمانهای زیبایی مثل لمینت یا روکش دندان.
- اصلاح لبخند لثهای (جایی که هنگام لبخند، بخش زیادی از لثه دیده میشود).
انواع جراحیهای لثه
جراحی فلاپ (Flap Surgery)
در این روش، دندانپزشک لثه را به آرامی کنار میزند تا به ریشهها و استخوان برسد، سپس بافتهای آلوده و جرمهای عمقی را پاک کرده و لثه را دوباره در جای خود بخیه میزند.
🔹 هدف: کاهش عمق پاکتهای لثه و حذف باکتریها.
🔹 مزیت: بهبود سلامت لثه و جلوگیری از پیشرفت بیماری.
پیوند لثه (Gum Graft)
در بیمارانی که دچار تحلیل لثه هستند، از بافت نرم سقف دهان یا نواحی مجاور برای پوشاندن ریشه نمایانشده استفاده میشود.
🔹 هدف: محافظت از ریشه دندان، کاهش حساسیت، و بهبود زیبایی لبخند.
🔹 نتیجه: ظاهر طبیعیتر و کاهش خطر پوسیدگی ریشه.
بازسازی استخوان و بافت (Regenerative Surgery)
اگر بیماری لثه باعث از بین رفتن استخوان اطراف دندان شده باشد، با استفاده از پودر استخوان یا غشاهای خاص، استخوان تحلیلرفته بازسازی میشود.
🔹 هدف: بازگرداندن بافتهای از دسترفته و تثبیت دندانها.
🔹 کاربرد: درمان پریودنتیت پیشرفته.
افزایش طول تاج دندان (Crown Lengthening)
در این روش بخشی از بافت لثه و گاهی استخوان اطراف دندان برداشته میشود تا تاج دندان بلندتر به نظر برسد.
🔹 هدف: آمادهسازی برای ترمیم (مثل روکش) یا اصلاح لبخند لثهای.
🔹 مزیت: زیبایی بیشتر و دسترسی بهتر به ساختار دندان.
جراحی لیزری لثه
در سالهای اخیر استفاده از لیزر برای درمان بیماریهای لثه بسیار محبوب شده است.
لیزر بدون نیاز به تیغ جراحی، با دقت بالا بافت بیمار را حذف میکند و خونریزی و درد را کاهش میدهد.
🔹 مزیتها:
- بدون بخیه
- ترمیم سریعتر
- کاهش التهاب و عفونت
- دقت بالا در حذف بافت بیمار
روند انجام جراحی لثه
- معاینه و تصویربرداری: دندانپزشک با عکس رادیوگرافی (پانورامیک یا CBCT) میزان آسیب را بررسی میکند.
- بیحسی موضعی: ناحیه مورد نظر بیحس میشود تا بیمار دردی احساس نکند.
- انجام جراحی: بسته به نوع درمان، برش، پاکسازی، پیوند یا بخیه انجام میشود.
- پانسمان و مراقبت: گاهی از پانسمان مخصوص روی لثه برای محافظت در روزهای اول استفاده میشود.
مراقبتهای بعد از جراحی لثه
برای بهبود سریع و جلوگیری از عفونت، رعایت توصیههای زیر بسیار مهم است:
- از مسواک زدن محل جراحی تا چند روز خودداری کنید.
- از دهانشویه کلرهگزیدین طبق دستور پزشک استفاده کنید.
- غذاهای نرم و خنک بخورید (پوره، سوپ ولرم، ماست).
- از کشیدن سیگار و نوشیدنیهای داغ خودداری کنید.
- در صورت تورم یا درد، از کمپرس سرد و داروهای تجویزشده استفاده کنید.
- بخیهها معمولاً بعد از ۷ تا ۱۰ روز برداشته میشوند.
مدت زمان بهبودی
معمولاً بهبودی اولیه بین ۱ تا ۲ هفته طول میکشد، اما بازسازی کامل بافتهای لثه ممکن است تا چند ماه ادامه داشته باشد.
در این مدت رعایت بهداشت دهان و مراجعات منظم به دندانپزشک ضروری است.
عوارض احتمالی جراحی لثه
در صورتی که جراحی توسط متخصص انجام شود، احتمال بروز عوارض بسیار کم است. با این حال ممکن است موارد زیر رخ دهد:
- خونریزی یا تورم خفیف
- حساسیت دندانها به سرما و گرما
- احساس کشیدگی در ناحیه بخیه
- در موارد نادر، عفونت یا التهاب مجدد
هزینه جراحی لثه
هزینه جراحی لثه بسته به نوع درمان، وسعت آسیب، روش استفادهشده (لیزر یا جراحی سنتی) و تخصص دندانپزشک متفاوت است.
بهطور میانگین، هزینهها از چند میلیون تا بیش از ده میلیون تومان متغیر است.
اما توجه داشته باشید که سرمایهگذاری در درمان لثه، در واقع سرمایهگذاری برای حفظ دندانهای طبیعی شماست.